نحوه انجام برونکوسکوپی و انواع آن
برونکوسکوپی(به انگلیسی: Bronchoscopy) برای دیدن درخت برونشیال و خارج کردن اجسام خارجی و رفع انسداد، برداشتن بافت در بیوپسی یا برای ساکشن و تخلیه مایعات تجویز می شود.
نحوه انجام
بیمار بیهوش شده و برونکوسکوپ از طریق دهان وارد شده و به داخل تراشه و درخت برونشی هدایت می شود. برونکوسکوپ دارای یک دوربین ویدیویی کوچک و یک پروب است که پزشک می تواند از آنها برای انجام رویه استفاده کند. انجام آن با آرام بخشی و ایجاد بیحسی موضعی توسط لیدوکائین استنشاقی و نیز وارد کردن لیدوکائین به موضع از طریق برونکوسکوپ انجام میگیرد.
مخاط برونش از نظر تودههای داخل برونشی، یکپارچگی مخاط، فشردگی از خارج، فشردگی دینامیک، و خونریزی بررسی میشود. برونکوسکوپ مجهز به کانالی جهت عبور دادن پنسی بیوپسی، برسیهای برونشیت، یا سوزنهایی برای آسپیراسیون و نمونهبرداری بافتی است.
محلول نمکی شستشوی برونش یا لاواژ برونشی – حبابچهای تزریق کرد. مایع حاصل از شستشوی برونشی را میتوان از لحاظ سلولشناسی بررسی کرده یا کشت و رنگآمیزیهای اختصاصی روی آن انجام داد. از یک برس برونشی برای خراشیدن مخاط برونشی جمعآوری سلولها برای سلول شناسی استفاده میشود.
با تعبیه ابزارهای مناسب در برونکوسکوپ میتوان تصاویر فراصوت (اولتراسوند) از مجاری هوایی و بافتهای مجاور به دست آورد. انواع جدید برونکوسکوپی غیر قابل انعطاف، به عنوان روشی ایدهآل برای برداشتن تودههای حجیم راههای هوایی بزرگ، گشادکردن تنگیهای نای، لیزر برونکوسکوپی و در آوردن اجسام خارجی محسوب میشود. اما با وجود این، نوع قابل انعطاف است که در بیش از 95 درصد رویههای برونکوسکوپی استفاده میشود و لوازم جانبی متعددی نیز به آن اضافه میشود که امکان انجام کارهای تشخیصی و درمانی زیادی را به پزشک میدهد.
امروزه برونکوسکوپهای قدیمی به تدریج جای خود را به انواع ویدیویی میدهد، به طوری که امروزه انواع دو سویه آن هم موجود است. تصاویر برونکوسکوپی به صورت دیجیتالی گرفته شده، به یک پردازنده ویدیویی منتقل شده و روی صفحه تلویزیون نمایش داده میشود. این تصاویر در قالبهای گوناگونی ذخیره شده تا برای موارد آموزشی یا فرستادن به مراکز دیگر استفاده شود.
البته این روش معایبی نیز دارد، از جمله هزینه بالای گرفتن و نگهداری تصاویر و وسایل مربوط به آن که جای بزرگتری را نیز برای نگهداری آنها طلب میکند. از طرف دیگر، وابستگی زیاد پزشکان به صفحات ویدیویی، از دیگر معایب این دستگاههاست. هنوز بعضی از متخصصان، نگاه کردن مستقیم به راههای هوایی را از طریق برونکوسکوپهای قدیمی، به وسایل جدید ترجیح میدهند.
آمادگی قبل و بعد از برونکوسکوپی
۸ساعت قبل از انجام آزمایش، از خوردن و آشامیدن اجتناب کنید. ممکن است پزشک، برخی از داروهای شما را موقتاً قطع نماید. پس تمامی داروهای مورد استفاده خود را به پزشک خود اطلاع دهید. دندان مصنوعی و عینک خود را خارج نماید در اثر استفاده از اسپری بیحسکننده، ممکن است احساس خفگی و ناراحتی نمایید ولی بدانید که این اسپری، هیچ خطری برای شما ایجاد نخواهد کرد.
چند ساعت پس از انجام برونکوسکوپی، به شما اجازه خوردن و آشامیدن داه خواهد شد. ممکن است تا چند روز پس از برونکوسکوپی، گلودرد داشته باشید که مساله مهمی نیست. بعد از انجام برونکوسکوپی خلط های خود را درون ظرفی بریزید در صورت مشاهده خلط خونی به پرستار یا پزشک خود اطلاع دهید.
بعد از برونکوسکوپی در وضعیت نیمه نشسته بنشینید در صورت سفتی گردن تنگی نفس خونریزی به پرستار خود اطلاع دهید. برونکوسکوپی کلا عمل بی خطری است ولی مانند هر عمل تشخیصی تهاجمی می تواند با عوارضی همراه باشد. سرفه و حالت های عق زدن کاهش سطح اکسیژن خون خونریزی: اکثرا بدنبال نمونه گیری اتفاق می افتد و معمولا خودبخود بند شده و مشکلی ایجاد نمی کند ولی ندرتا ممکن است شدید بوده و باعث خونریزی وسیع ریوی و حتی مرگ گردد. کلابس ریه و نشت هوا از ریه به جنب (پنوموتراکس) بدنبال آسیب ریه توسط لوله یا حین نمونه برداری.
دکتر مهسا موسوی، فوق تخصص بیماری های ریه و آسم
دارای بورد فوق تخصصی، عضو انجمن متخصصان ریه اتحادیه اروپا و ایران
لازم به ذکر است که خدمات اسپیرومتری، برونکوسکوپی، تست خواب و توراسنتز مایع پلور(کشیدن آب ریه) توسط پزشک انجام میشود
جهت هماهنگی با مطب تماس بگیرید
آدرس مطب : مشهد- میدان ده دی-خیابان رازی غربی- بین راضی 8 و 10- ساختمان پزشکان آریا – مطب دکتر مهسا موسوی
شماره تماس : 38584681-051